web analytics

lojistik nedir, lojistik kavramı, lojistiğin önemi ve amacı

Lojistik kelimesi uzun yıllar zarfında yalnızca askeri alanda kullanılmış bir kavram olmasıyla birlikte sanayi devrimi ve sonrasında yaşanan küreselleşme ile beraber önemi fark edilmiştir. Günümüz iş dünyasında başarının önemli bir faktörü durumuna gelmiştir.

Yunanca da logistikos (hesaplama yeteneği) ve Fransızca da logistique (arz etmek, kışla-konak yeri) kelimelerinden türemiş olan lojistik kavramı esasen logic ve statistics kelimelerinin birleşmesi ile oluşmuştur. Akademik anlamda lojistik kelimesi ilk kez Antoine-Henri Jomini tarafından yapılan bir araştırmada 1938 yılında kullanılmıştır. Jomini araştırmasın da, strateji, kara taktikleri ve lojistikten bahsetmiştir. 1905 yılında ise Silahlı Kuvvetlerde Albay Chauncey B.Baker tarafından “ malzeme ve personel taşıma, tedarik, bakım ve yenileme” şeklinde tanımlanmıştır. Lojistik kelimesini günümüzde ki haliyle ilk kez Donald Bowersox tarafından kullanılmıştır

Lojistik, ürünlerin tedarikçiden alınarak müşteriye iletimine ilişkin tüm fiziksel akış faaliyetlerini kapsayan geniş çaplı bir tedarik, stok ve teslim uygulamasıdır. Lojistikle ilgili ürünlerin ve hammaddelerin taşınmasının yönetimi, filo yönetimi, malzeme elleçleme, siparişlerin teslimatı, lojistik şebeke tasarımı, stok yönetimi, arz ve talep planlamaları gibi faaliyetleri içine alan bir süreçtir. Bu sayede, satış, pazarlama, üretim, finansman ve bilişim faaliyetlerini birbirine bağlayan birleştirici bir fonksiyondur.

Lojistik Önemi ve Amacı

1960’lı yıllardan sonra küresel rekabetinde etkisiyle işletmelerin maliyetlerini düşürme yolları aramaya başlamasıyla beraber önceleri sadece askeri alanda başarılı bir şekilde kullanılmış olan lojistiğin önem kazanmıştır. Yeni ekonomik yapı içerisinde şirketlerin maliyetlerini azaltması, müşteri memnuniyeti sağlaması gibi konulara odaklanmasından dolayı lojistiğin önemi işletmeler, müşteriler ve devletler için her geçen gün artmaktadır. Böylece lojistik işletme faaliyetlerinin önemli bir parçası haline gelmiştir. Etkin bir lojistik sistemi ürün ve hizmetlerin doğru zamanda, doğru yere ve doğru müşteriye ulaşımını sağlar. Günümüzde lojistiğin varlığı olmadan pazarlama, üretim ve uluslararası ticarette başarılı olmak ve rekabet edebilmek mümkün değildir. lojistik

Lojistik yönetiminin işletmeler için önem kazanmasının nedenlerini şu şekilde sıralayabiliriz;

  • Üretim yeri ile pazarlar arasındaki mesafenin uzak olmasından kaynaklanan taşıma maliyetlerinin artması
  • Üretim teknolojilerinin pek çok alanda son noktaya gelmesi sebebiyle işletmelerin maliyetleri düşürmek için taşımacılığa konusuna yönelmesi
  • Stok kontrolünde tam zamanında üretim (JIT), malzeme ihtiyaç planlaması (MRP) ve KANBAN gibi sistemlerin yaygın olarak kullanılması
  • Her geçen gün değişim göstermekte olan tüketici isteklerini karşılamak amacıyla mamul çeşitlerinin artması
  • Haberleşme teknolojilerinin gelişmesi ve bilgisayar kullanım oranının artması
  • Çevreyi korumak ve maliyetleri düşürmek amacıyla kullanılmış ürünlerin geri dönüşümü için işlenilmesi
  • Küresel firmaların artışı

Lojistiğin temel amacı, doğru ürünü, doğru zamanda, doğru yere ve doğru koşullarda doğru müşteriye en düşük maliyetle sunmaktır. Yıldız’a (2013) göre ise lojistik faaliyetlerinin genel amacı “firmaların amaçları doğrultusunda ihtiyaç duyulan sistemin yapılandırılması ve müşteriler içinde en yüksek tatminin sağlanmasıdır “ şeklinde açıklanmaktadır.

  • Lojistikfaaliyetlerinin diğer amaçlarını şu şekilde sıralayabiliriz;
  • Bir siparişin alınmasından teslimine kadar geçen sürede hızlı yanıt sağlama
  • Teslimat zamanı, yeri vb. konularda tutarlılık
  • Stokları minimum seviyede tutma
  • Taşımada kullanılan araçlar tam kapasitede çalışarak maliyetleri düşürme
  • hizmet kalitesinin yüksek olması
  • Yaşam çevrim desteği, yedek parça, ambalaj malzemesi, hurda geri toplama ve çevresel duyarlılık konularında sürdürülebilirlik

Lojistik Faaliyetler

Lojistik faaliyetlerinin bir bilim olarak ortaya çıkması 1900’lü yılların başlangıcına dayanmaktadır. İlk olarak 1900’lü yılların ABD’de ortaya çıkan bir kavram olan lojistikrekabetin en önemli faktörlerinden biri olmuştur. İşletmeler rakiplerine karşı üstünlük sağlamak amacıyla üretim, finans, pazarlama ve satış alanlarına yoğunlaşmış ve bu alanlarda başarılı olmak için lojistiği bir araç olarak görmüştür. 1950’li yıllara gelinceye kadar lojistik kavramı dünya çapında bilinmeyen bir kavram olarak kalmıştır. Ancak 1950 ve 1960’lı yıllarda pazarlama kavramının gelişmesi ile birlikte lojistiğin önem kazanmıştır.1970’ler de modern taşımacılık anlayışının temeli atılmıştır. Bu yıllarda işletmeler nakliye, stok takibi, siparişlerin alınması, temin, paketleme, depolama, malzeme taşıma ve bilgi temini gibi lojistik faaliyetlerinin en az maliyetle sağlanmaya çalışılmıştır.

Lojistik sektörünün artan önemi ile birlikte işletmeler verimliliklerini arttırmak amacıyla bu alana yönlenmiştir. Bir işyerinde dökme yüklerin, hammaddelerin ve üretilen mamullerin taşınması, üretilen malların depolardan yüklenmesi ve taşınması, işletme genelinde süregelen haberleşme mekanizmasının sağlanmasına kadarki tüm süreç lojistikyönetiminin faaliyet alanını oluşturmaktadır. Lojistikyönetiminin amaçlarını; lojistik yönetim masraflarını düşürmek, ihtiyaçların satın alınması, stokların ve depo büyüklüğünün planlanması ve yönetilmesi şeklinde sıralanabilir.

Ürün ve malzemelerin yeniden kullanıma tabi tutulması uzun süredir gerçekleşen bir eylemdir. Metal hurdaların toplanması, cam şişeler için depozito faaliyetlerinin kullanımı, atık kağıtların yeniden işleme tabi tutulmasıyla beraber kaynak kullanımı azalarak işletmelerin ekonomik açıdan üretim maliyetlerinin azalmasının yanında çevresel kaynaklara verilen zararın en aza indirilmesine olanak sağlamaktadır. Böylece yeşil pazarlamaya da önemli katkıları olacaktır.

Artan dünya nüfusu ile birlikte doğal kaynakların hızla tüketilmesi; tüketicilerin çevresel kaygıların artmasına ve işletmelerin sosyal sorumluluk bilincinin oluşmasına sebep olmuştur. Tüketicilerin artan kaygıları ile beraber işletmeler rekabet üstünlüğü sağlamak için tersine lojistiğe her geçen gün daha fazla önem vermeye başlamıştır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir